Endonezya’da el şablonlu kaya resimleri: Dünyanın en eski mağara sanatı olabilir

Bilim insanları, dünyanın bilinen en eski mağara sanatına ait olabilecek izleri keşfetti. Endonezya’nın büyük ölçüde keşfedilmemiş bir bölgesindeki mağara duvarlarında yer alan el izlerinin en az 67.800 yıl öncesine uzandığı düşünülüyor.

Sulawesi Adası’nda Endonezyalı ve Avustralyalı araştırmacıların incelediği açık kahverengi izler, mağara duvarlarına bastırılan ellerin üzerine boya üflenerek yapılmış ve böylece bir el şablonu ortaya çıkmış. Bazı parmak uçları da daha sivri görünecek şekilde kasıtlı olarak değiştirilmiş.

Bu izleri kimin ellerinin bıraktığı henüz net değil. Bölgede yaşamış ve sonunda yok olmadan önce Homo sapiens atalarımızla etkileşime girmiş olabilecek, Denisovalılar olarak bilinen kadim bir insan grubuna ait olabilir.

Ya da Afrika’dan ayrılan modern insanlara ait olabilir; bu insanlar o dönemlerde Ortadoğu’dan geçerek Avustralya’ya kadar ulaşmış olabilir. Kasıtlı olarak değiştirilmiş parmak uçları da dahil, mağara sanatındaki ince ayrıntılar insan eline işaret ediyor.

Bilim insanları, erken insanların ne zaman sanat yapmayı öğrenip noktalardan ve çizgilerden kendilerini ve çevrelerindeki dünyayı daha anlamlı biçimde betimlemeye geçtiklerini anlamaya çalışıyor. Bu mağara çizimleri, insan yaratıcılığının başlangıcına ilişkin zaman çizelgesini netleştirmeye yardımcı oluyor.

Adaya ait aynı bölgede keşfedilen, bir insan figürü, bir kuş ve ata benzeyen hayvanları içeren diğer çizimlerin ise çok daha yakın bir dönemde yapıldığı belirlendi; bazılarının yaşı yaklaşık 4.000 yıl öncesine tarihleniyor.

Endonezya, dünyanın en eski mağara çizimlerinden bazılarının bulunduğu bir ülke olarak biliniyor. Bilim insanları, kemikler ve taşlar üzerindeki basit izler de dahil, yüz binlerce yıl öncesine uzanan sayısız antik sanat örneğini dünya genelinde inceledi. Güney Afrika’da bulunan bir kaya parçası üzerindeki çapraz tarama biçimindeki işaretler yaklaşık 73.000 yıl öncesine tarihlendirildi.